“Na zonneschijn komt regen” : Over het neerhalen van blije gevoelens

Sabine Nelis

Ik heb net grote onderscheiding behaald op mijn rapport, maar dat kan me maar heel even blij maken. Ik denk nu al “Wanneer ik naar huis fiets, zullen al mijn problemen er nog zijn”.

Het zou gemakkelijk zijn als ik uit de bol kon gaan op een feestje, net zoals mijn vrienden. Maar ik kan het niet, ik denk steeds “het haalt niets uit”, “ik verdien het niet om blij te zijn”, “dit zal toch weer niet lang duren”.

Lange tijd werd hoofdzakelijk onderzoek gedaan naar negatieve gevoelens. Daarbij werd nagedacht over vragen als ”Hoe gaan mensen om met negatieve gevoelens?”, “Waarom piekeren we over verdriet?”. De laatste jaren is er meer en meer onderzoek naar blije gevoelens met vragen als: “Wat doen we zoal wanneer we ons blij voelen?”, “Hoe reageren we op goed nieuws?”.

We kunnen op ontzettend veel verschillende manieren omgaan met blije gevoelens of blije momenten. Opmerkelijk is dat sommige mensen de neiging hebben om blije gevoelens neer te halen.

Hoezo? Neerhalen van leuke dingen?

Positieve gevoelens kunnen neergehaald worden door gedachten als “ik verdien dit niet” of “oh, het zal wel weer niet lang duren”. Denk ook aan de spreekwoorden “Mooie liedjes duren niet lang” of “Zelfs in de lekkerste appeltaart zit wel een pit”.

Depressie

Created by Juan Pablo Bravo from the Noun ProjectPersonen met depressieve klachten hebben vaker dergelijke neerhalende gedachten. Ze laten blije gevoelens dus minder toe dan personen die minder depressieve klachten hebben. In een onderzoek werd tevens gevonden dat hoe meer zwangere vrouwen geneigd waren om positieve gevoelens neer te halen, hoe meer depressieve klachten ze hadden na de bevalling. Het blijkt echter niet altijd zo te zijn dat het neerhalen van blije gevoelens de mate van depressieve klachten voorspelt. Misschien is het wel op bepaalde momenten in ons leven belangrijker.

Waarom is er onderzoek nodig naar blije gevoelens?

Created by Aptyp A6T from the Noun ProjectEen belangrijke reden hiervoor is dat verdriet en blijdschap niet zomaar het omgekeerde zijn van elkaar. Als iemand zich minder vaak somber voelt, betekent dit niet noodzakelijk dat hij/zij terug kan genieten van leuke dingen als hobby’s. Bovendien zijn blije of gelukkige gevoelens belangrijk in ons leven. Positieve gevoelens kunnen bijvoorbeeld een beschermende invloed hebben op onze algemene gezondheid.

Hoe kunnen we dit onderzoeken?

Created by Creative Stall from the Noun ProjectOnderzoek naar hoe we omgaan met blije gevoelens kan op verschillende manieren. Ten eerste vragen we aan vrijwilligers wat ze denken of doen wanneer ze zich blij voelen. Dit gebeurt aan de hand van een vragenlijst. Ten tweede doen we ook experimenteel onderzoek. Hierbij nodigen we mensen uit in het onderzoekscentrum. Zij worden gevraagd om een leuke gebeurtenis uit hun leven op te roepen (bv. het vernemen van een goede score, een gezellig etentje met vrienden). Daarna vragen we hen om op een bepaalde manier over de leuke gebeurtenis na te denken. We gaan dan na wat effect hiervan is op hoe de deelnemers zich voelen.

Kritische noot: We kunnen niet altijd gelukkig zijn.

Created by Chok Hernández from the Noun ProjectUiteraard kunnen we er niet naar streven om ons altijd en overal blij en gelukkig te voelen. Dat zou trouwens een slecht idee zijn. Het is nu eenmaal normaal dat we ons soms minder gelukkig voelen. Het is tevens aannemelijk dat de meeste mensen ooit wel eens leuke gevoelens neerhalen. Het gaat er echter om dat het niet goed is om dit te vaak te doen.

Sabine Nelis, mei 2015

Photo by Nelis. Drawings created by Aptyp A6T, Chok Hernández, Creative Stall, and Juan Pablo Bravo from the Noun Project.

Enkele bronnen
Feldman, G. C., Joormann, J., & Johnson, S. L. (2008). Responses to positive affect: A self-report measure of rumination and dampening. Cognitive Therapy and Research, 32, 507-525. doi:10.1007/s10608-006-9083-0

Nelis, S., Holmes, E. A., & Raes, F. (2015). Response styles to positive affect and depression: Concurrent and prospective associations in a community sample. Advance online publication. Cognitive Therapy and Research. doi:10.1007/s10608-015-9671-y

Raes F., Smets J., Wessel I., Van Den Eede F., Nelis S., Franck E., Jacquemyn Y., & Hanssens M. (2014). Turning the pink cloud grey: Dampening of positive affect predicts postpartum depressive symptoms. Journal of Psychosomatic Research, 77, 64-69. doi:10.1016/j.jpsychores.2014.04.003

Werner-Seidler, A., Banks, R., Dunn, B. D., & Moulds, M. L. (2013). An investigation of the relationship between positive affect regulation and depression. Behaviour Research and Therapy, 51, 46–56. doi:10.1016/j.brat.2012.11.001

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s